RUSYA-UKRAYNA KRİZİ BAĞLAMINDA ÇİN-TAYVAN ANLAŞMAZLIĞI

Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin Çin tarafından kınanmamış olması, Çin’in çekimser kalması Tayvan ile ilişkilendirilmesiyle mi ilgiliydi? Tayvan-Çin anlaşmazlığı; öncelikle Tayvan’ın coğrafi özelliklerine değinilerek anlatılmaya çalışılmıştır. Anlaşmazlığın bir diğer kökeni tarihsel arka plandır. Diğer parametrelere bakıldığında; Rusya Ukrayna Savaşı, Rusya’nın ve Çin’in rekabeti ve ABD-Çin mücadelesi de anlaşmazlıkta önemli rol oynamaktadır.

DÜNYA SİYASETİNDE YENİ PERDE: THE LONGER TELEGRAM

Geçtiğimiz günlerde uluslararası ilişkiler araştırmacılarının dikkatini çeken önemli bir gelişme yaşandı. George Kennan’ın 1946 yılında ABD Dışişleri Bakanlığına gönderdiği ve SSCB yönetiminin endişe verici davranışlarını ele alan The Long Telegram adlı 8000 kelimelik raporun Çin’e karşı yazılan versiyonu ünlü araştırma kuruluşu Atlantic Council tarafından yayınlandı. Yazarı belli olmayan rapor, Atlantic Council tarafından “Çin jeopolitik stratejisinin bugüne kadarki en titiz incelemelerinden biri ve ABD’nin, yükselen yeni bir süper güce karşı nasıl politikalar üretmesi gerektiğine dair tavsiyeler veren olağanüstü yeni strateji belgesi.” olarak tanımlandı. Bu analiz yazısı kapsamında, The Longer Telegram; ABD’nin Çin’e karşı uyguladığı politikaları şekillendirebilir mi, raporun karar vericilere önerileri neler, Soğuk Savaş döneminde SSCB’ye uygulanan politikalar Çin’e karşı uygulanabilir mi, rapora karşı uzmanların eleştirileri neler, Çin küresel stratejisini hangi temellere dayandırıyor sorularının cevaplarını tartışacağız.

ÇİN’İN KUŞAK-YOL GİRİŞİMİ PROJESİ

Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkanı Xi Jinping, Eylül 2013’teki Kazakistan ziyaretinde modern bir kara İpek Yolu kurulması önerisinde bulundu. Yine aynı yıl Ekim ayında Endonezya ziyaretlerinde Xi Jinping, ortaklaşa bir deniz ipek yolu projesi kurma önerisinde bulundu. Bu projeler 21. Yüzyıl Deniz İpek Yolu ve İpek Yolu Ekonomik Kuşağı olarak adlandırılmaktadır.

BM ÜZERİNE REFORM ÖNERİLERİ

İkinci Dünya Savaşından sonra bir daha savaş olmasın, devletler ve milletler arasında barış ve güvenlik sağlansın düşüncesiyle oluşturulmuş olan Birleşmiş Milletler, uluslararası alanda dostça ilişkileri ve iş birliklerini geliştirmek, dünya üzerinde devletler arasında uyuşmazlık ya da sorunların çözümünde rol oynamak üzere, savaşın galip devletleri olan ABD, SSCB, Çin, İngiltere ve Fransa tarafından kurulmuştur. Milletler Cemiyeti’ne göre başarılı kabul edilebilirliği yüksek olan BM, organları bakımından da dönemin güçlü platformlarından olmuştur.

ÇİN NEDEN HER ŞEYİ YİYOR?

2019’un son ayında bir kişinin zatürre belirtisiyle hastaneye kaldırılması sonucu 4 gün içinde benzer şikayetlerle gelenlerin sayısının 44 olması üzerine Çin kırmızı alarm verdi. Olay 10 Aralık günü Çin’in Wuhan kentinde gerçekleşmiştir. Hastalık belirtisi gösteren kişi, deniz ürünleri satan bir pazarda görülmüş ve bu pazarın aynı zamanda bir vahşi hayvan pazarı olduğu saptanmıştır. Süregelen zaman içinde şehrin karantina altına alınması ve bütün dünyada zor bir sürecin başladığına tanık olduk. Tarihteki neredeyse bütün salgın hastalıların kökeninin Çin’e dayanmasının temel sebebi alışkanlıkların ötesinde bir beslenme rutini mi yoksa ekonomik krize bağlı ortaya çıkan kıtlık mı?

Aramak istediğinizi üstte yazmaya başlayın ve aramak için enter tuşuna basın. İptal için ESC tuşuna basın.

Üste dön